Yarım rapor nedir?
Tek bir rapor biriminden yola çıkalım. Blok raporda bu birimin kopyaları düz sıralar ve sütunlar hâlinde dizilir. Yarım raporda ilk sütun yerinde kalır, ikincisi birim yüksekliğinin yarısı kadar aşağı iner, üçüncüsü yeniden birinciyle hizalanır ve kumaşın eni boyunca bu böyle sürer. Kayma kumaşın boyu yönünde, yani çözgü yönünde olur; sütunlar ise kumaşın enine doğru sıralanır.
Komşu motifler hiçbir zaman aynı yükseklikte yan yana gelmediği için göz sıraları değil çaprazları izler. Bu da desenin kurgusunu yumuşatıp büyük bir motifi yüzeye daha dengeli dağıtır. Yarım raporun çiçekli desenlerde bu kadar sevilmesi de bundan.
Ek yerlerinin kaybolması için birimin kenarları bu kaymaya göre eşleşmeli. Alt kenardan taşan motif, her raporda olduğu gibi üst kenardan geri girer. Sağ kenardan taşan motif ise sol kenardan yarım birim yukarıda girer. Birim dikeyde kendini tekrar ettiği için bu, yarım birim aşağıda girmekle aynı şey.
Yarım rapor mu, blok mu, tuğla mı?
| Blok | Yarım rapor | Tuğla | |
|---|---|---|---|
| Ne kayar | Hiçbir şey | İki sütundan biri, yarım birim aşağı | İki sıradan biri, yarım birim yana |
| Motiflerin hizası | Sıralar ve sütunlar | Çapraz hatlar | Çapraz hatlar, yatay bir ritimle |
| Izgara belli olur mu? | Büyük motiflerde çoğu zaman | Nadiren | Nadiren |
| Blok olarak tekrar eden dikdörtgen | Tek birim | İki birim eninde | İki birim boyunda |
Tuğla rapor aynı fikrin yana yatırılmış hâli: sütunlar aşağı kaymaz, sıralar yana kayar. Adlandırma stüdyodan stüdyoya, ülkeden ülkeye değiştiği için brief’te yarım rapor istendiğinde kaymanın hangi yönde olacağını teyit edin.
Yarım rapor ne zaman tercih edilir?
- Büyük motifler. İri çiçekler ve madalyonlar sütun sütun dizilmek yerine yüzeye dengeli dağılır.
- Geniş kumaşlar. Nevresimde, perdede ve döşemelikte ızgara geniş yüzeyde göze çarpar; yarım rapor ise gözü gezdirir.
- Duvar kâğıdı. Birçok duvar kâğıdı da aynı nedenle yarım rapor eşleşmesiyle (half-drop match) asılır; her şerit bir öncekine göre kaydırılır.
- Elle yerleştirilmiş gibi durması gereken desenler. Tek motifli bir desende bile çapraz akış ızgaradan daha doğal görünür.
Blok rapor yine de bazı desenlerde daha iyi seçim: hizalı durması gereken kareli, çizgili ve geometrik desenler, bir de kurgunun zaten belli olmadığı küçük, sık motifler.
Yarım rapor elle nasıl yapılır?
Photoshop’ta işin püf noktası şu: yarım rapor, iki birimi yan yana aldığınızda blok gibi tekrar eder. Bu geniş dikdörtgeni kurduğunuzda gerisi kendiliğinden gelir.
- Birimi hazırlayın. Motifleri tek birim boyutundaki bir tuvale yerleştirin. Şimdilik sol ve sağ kenarlardan uzak tutun; üst ve alt kenardan taşabilirler. Filter › Other › Offset (Filtre › Diğer › Kaydırma) ile dikeyde yüksekliğin yarısı kadar kaydırın, Wrap Around seçeneği açık olsun. Üst ve alt kenarın ek yeri artık tuvalin ortasında, orada düzeltebilirsiniz.
- Genişliği ikiye katlayın. Image › Canvas Size penceresinde tuvali sola sabitleyerek iki kat genişletin. Birim artık tuvalin sol yarısını kaplar.
- Kopyayı aşağı kaydırın. Katmanı çoğaltıp kopyaya Offset uygulayın: yatayda birim genişliği kadar, dikeyde birim yüksekliğinin yarısı kadar kaydırın, Wrap Around açık kalsın. Sağ yarıda artık aynı birim, yarım birim aşağıda duruyor.
- Boşlukları doldurun. Katmanları birleştirin (Flatten), sonra bütün tuvali Offset ile birim genişliğinin yarısı kadar yana kaydırın. Birimin sol ve sağ kenarı olan şeritler artık iki yarının da ortasından boydan boya geçer: oradaki boş yolları bölmek için motif ekleyin. Bir şeride ne eklerseniz aynısını bir birim genişliği yana ve yarım birim aşağıya da ekleyin, yoksa kayma bozulur.
- Deseni tanımlayıp test edin. Tümünü seçip Edit › Define Pattern komutunu verin. Sonra büyük bir tuvali bu desenle doldurun ya da View › Pattern Preview görünümünü açın. Ek yeri, boşluk ya da istemeden oluşmuş çizgi var mı, bakın.
Illustrator’da Object › Pattern › Make komutunu verin, Tile Type olarak Brick by Column seçip kaydırmayı yarıma (1/2) ayarlayın: yarım rapor budur. Brick by Row tuğla, Grid ise blok rapor verir.
MYTH’te yarım rapor
MYTH’te yerleşimle de ek yerleriyle de uğraşmanız gerekmez.
- Bir tasarımla başlayın. Bir görsel yükleyin ya da geçmişinizden bir sonuç seçin. Henüz raporlu olması gerekmez.
- Yarım raporu seçin. Akıllı Raporlama’yı açıp Yarım rapor seçeneğini işaretleyin. MYTH bu rapor tipinde yeni bir birim üretir, orijinali de saklar. Blok rapor ya da tuğla rapor olarak hazırlanmış bir tasarımı da aynı yolla dönüştürebilirsiniz.
- Rapor olarak kontrol edin. MYTH Edit’teki Rapor olarak önizle, frame’i rapor ölçüsü, boşluk ve rapor çizgileriyle birlikte yarım rapor olarak gösterir. A3 baskı önizleme ise deseni gerçek ölçüsünde döşer.
- Dışa aktarın. Dışa aktar penceresinde formatı, DPI’ı ve rapor ölçüsünü ayarlayın, rapor modu olarak da Yarım raporu seçin.
İşe prompt’la mı başlıyorsunuz? Desen Oluştur’da Normal modu seçip Rapor modunu Yarım rapor yaparsanız tasarım doğrudan yarım rapor olarak gelir. Pro modda her sonuç tek bir görsel olur; beğendiğinizi Akıllı Raporlama’ya gönderin.
Sık yapılan hatalar
- Blok birimini kaydırmak. Kenarları blok rapora göre eşlenmiş bir birim aşağı kaydırılınca her sütun boyunca ek yeri çıkar. Birimi yarım rapora göre hazırlayın ya da dönüştürün.
- Yanlış dikdörtgeni göndermek. Rapor birimi tek parça; blok olarak tekrar eden dikdörtgen ise iki birim eninde. Baskıcı birini beklerken öbürünü gönderirseniz rapor bozulur.
- Boş yol bırakmak. Kenarlardan uzak tutulan motifler kumaş boyunca uzanan boş yollar bırakır. İşi bitirmeden eski kenarların üstündeki şeritleri doldurun.
- Şablonu unutmak. Rotasyon baskıda rapor boyu şablonun çevresine tam oturmalı. Bunu iş bittikten sonra değil, başlamadan önce kontrol edin.
- Tek ölçekte kontrol etmek. Birkaç birimken iyi görünen bir yarım raporda kumaşın tam eninde çapraz bir şerit belirebilir. Çok sayıda birimi küçültülmüş ölçekte, birkaçını da baskı ölçüsünde önizleyin.